Вибрацион элак қандай ишлайди? Ишлаш принципи ва созлаш
Вибрацион элак майдалаш линиясидаги материални керакли фракцияларга ажратади. У тошни майдаламайди: тебраниш ёрдамида заррачаларни элак юзаси бўйлаб ҳаракатлантиради, қатламни бўшаштиради ва майда доналарнинг тешиклардан ўтиши учун шароит яратади. Натижа фақат элак кўзи ўлчамига эмас, балки тебраниш траекторияси, озиқлантириш, қиялик, материал намлиги ва қатлам қалинлигига ҳам боғлиқ.
Қисқа жавоб: вибратор элак қутисига назоратли тебранма ҳаракат беради. Материал юзага бир текис тушади ва қатламланади: майда заррачалар пастга силжиб тешиклардан ўтади, йирик заррачалар эса юзада қолиб чиқариш томон ҳаракатланади. Кўп қаватли элак бу жараённи бир неча марта такрорлаб, бир кириш оқимидан бир нечта тайёр фракция олади.
Вибрацион элак нимани ажратади?
Саралаш юзасидаги тешикдан ўтган материал пастки маҳсулот (undersize), юзада қолган материал эса устки маҳсулот (oversize) ҳисобланади. Тешикдан кичик бўлган ҳар бир заррача дарҳол ўтиб кетмайди: у аввал элак юзасига етиб бориши ва тешикка мос ҳолатда келиши керак. Шунинг учун материалнинг қатламланиши ва элак бўйлаб етарли вақт ҳаракатланиши жуда муҳим.
Вибрацион элакнинг асосий қисмлари
Элак қутиси: элак юзалари ва материал юкини кўтарадиган асосий тебранувчи конструкция.
Вибратор: мувозанатсиз массалар орқали айлана, чизиқли ёки эллиптик ҳаракат ҳосил қилади.
Элак юзаси: пўлат сим, тешикли панель, резина ёки полиуретандан тайёрланади; тешик ўлчами ажратиш чегарасини белгилайди.
Пружиналар: элак қутисини таянч рамадан ажратиб, динамик кучнинг фундаментга узатилишини камайтиради.
Юритма: электр двигатели, тасмали узатма, вал ва муфталар вибраторни айлантиради.
Юклаш қутиси ва чиқариш новлари: оқимни юзага тақсимлайди ва тайёр фракцияларни алоҳида чиқаради.
Вибрацион элакнинг ишлаш принципи: 6 босқич
Озиқлантириш. Материал юклаш қутисига берилади. Оқим бутун эн бўйлаб бир текис тақсимланса, элак юзасидан тўлиқроқ фойдаланилади.
Тебраниш ҳосил қилиш. Двигатель вибраторни айлантиради. Мувозанатсиз масса элак қутисига даврий куч бериб, белгиланган траектория ва амплитудани яратади.
Қатламни бўшаштириш. Тебраниш заррачалар орасидаги ички ишқаланишни камайтиради. Йирик доналар юқорига, майда доналар пастга силжийди — бу жараён стратификация дейилади.
Тешикдан ўтиш. Элак юзасига етган ва тешикдан кичик заррачалар пастга ўтади. Катта заррачалар юзада қолади.
Олдинга силжиш. Тебраниш йўналиши ва қиялик материални чиқариш томон олиб боради.
Фракцияларни чиқариш. Ҳар бир қават ўз пастки маҳсулотини ажратади; охирги устки маҳсулот элак охиридан чиқади.
Айлана, чизиқли ва эллиптик ҳаракат фарқи
Ҳаракат тури | Одатдаги жойлашув | Материал қандай силжийди? | Қўлланиш |
|---|---|---|---|
Айлана | Қия элак | Тебраниш қатламни кўтаради, қиялик ва гравитация оқимни олдинга олиб боради. | Карьер ва чақиқ тош линияларида йирик ҳамда ўрта саралаш. |
Чизиқли | Горизонтал ёки кичик қиялик | Қарама-қарши айланувчи қўзғатувчилар йўналтирилган куч ҳосил қилади. | Оқим тезлигини аниқроқ бошқариш ва майдароқ материални саралаш. |
Эллиптик | Кўпинча горизонтал | Заррачалар икки йўналишда фаол ҳаракатланиб, қатламланиш тезлашади. | Ёпишқоқ, нам ёки шакли ноқулай материал учун махсус вазифалар. |
Tanker’нинг YK айлана ҳаракатли вибрацион элаги қия юзада гравитация ва айлана тебранишдан фойдаланади. ZK чизиқли вибрацион элаги эса йўналтирилган чизиқли ҳаракат билан материални олдинга олиб боради.
Саралаш самарадорлигига нималар таъсир қилади?
Озиқлантириш тақсимоти: материал бир томонга тушса, юзанинг бир қисми ортиқча юкланади ва тўр қийшиқ ейилади.
Қатлам қалинлиги: жуда қалин қатламда майда доналар тешикка етиб бора олмайди; жуда кам оқим эса ускуна қувватидан фойдаланмайди.
Амплитуда, частота ва зарба бурчаги: заррачанинг кўтарилиши, олдинга тезлиги ва юзада қолиш вақтини биргаликда белгилайди.
Қиялик: қиялик ошса оқим одатда тезлашади, аммо юзада қолиш вақти камайиши мумкин.
Элак материали ва очиқ майдон: кўз шакли, панелнинг очиқ майдони, таранглиги ва ейилиши аниқликка таъсир қилади.
Намлик ва заррача шакли: нам майда материал тўрни ёпиши, ясси доналар тешикда тиқилиб қолиши мумкин.
Кўп учрайдиган муаммолар
Белги | Эҳтимолий сабаб | Текширув |
|---|---|---|
Майда материал устки маҳсулотда кўп | Оқим ортиқча, қатлам қалин, кўзлар ёпилган | Озиқлантириш, тўр, амплитуда ва қиялик |
Тўр бир томонда тез ейилади | Нотекис озиқлантириш ёки катта тушиш баландлиги | Юклаш нови ва дефлекторлар |
Таянч кучли тебранади | Пружина шикасти, бўш болт ёки заиф рама | Пружина, болт, фундамент ва резонанс |
Подшипник қизийди | Мойлаш, марказлаш ёки ортиқча юк | Ҳарорат, мойлаш талаби ва бўшлиқлар |
Унумдорлик беқарор | Озиқлантириш ёки намлик ўзгаради | Оқим, материал хоссаси ва қатлам профили |
Элак тезлиги ёки мувозанатсиз юк ҳолатини тахмин билан ўзгартириш хавфли. Ҳар қандай созлаш аниқ модел қўлланмаси ва ўлчанган тебраниш кўрсаткичларига таяниши керак.
Кўп сўраладиган саволлар
Вибрацион элак материални майдалайдими?
Йўқ. У заррачаларни ўлчами бўйича ажратади; майдалаш алоҳида майдалагичда бажарилади.
Undersize ва oversize нимани англатади?
Undersize — тешикдан ўтган майда маҳсулот; oversize — юзада қолган йирик маҳсулот.
Тебраниш тезлигини ошириш ҳар доим натижани яхшилайдими?
Йўқ. Тезлик, амплитуда ва зарба бурчаги бир тизим сифатида ишлайди. Нотўғри созлама аниқликни пасайтириши ёки ускунага зарар етказиши мумкин.
Нам материални саралаш мумкинми?
Мумкин, аммо намлик ёпишиш ва кўзларнинг беркилиш хавфини оширади. Мос панель ёки ҳўл саралаш конфигурацияси талаб қилиниши мумкин.
Икки қаватли элак нечта фракция беради?
Одатда икки қават учта, уч қават эса тўртта ўлчам оқимини ажратиши мумкин.
Элак танлаш учун қандай маълумот керак?
Хомашё, максимал кириш ўлчами, намлик, керакли фракциялар, соатлик унумдорлик, қуруқ ёки ҳўл жараён ва ўрнатиш жойи керак.
Tanker мутахассислари материал ва керакли маҳсулот бўйича элак тури, қаватлар сони, элак юзаси ва линиядаги жойлашувини танлашга ёрдам беради.
